Leonardo Da Vinci’nin “Madonna Litta” eseri

davinci_madonna_litta_grt

İtalya’da Rönesansı başlatan isim olan Leonardo Da Vinci‘nin 1482 ya da 1490 yılında yaptığı bir tablosundan söz edeceğim. “Madonna Litta” adlı eser, daha sonra ahşap panele geçirilmek üzere 42 x 33 cm‘lik kanvasa, temperayla yapıldı. Resmin büyük bir kısmı usta Da Vinci‘nin, o dönemki çırağı Giovanni Antonio Boltraffio tarafından boyandı.

Resmin tarihi kesin değil. Leonardo Da Vinci, resmi 30 ya da 38’inde yapmış olabilir. İki kardinal; Lorenzo ve Alfonso Litta‘nın da üyesi oldukları Litta Ailesi için yapılan eserde Bebek İsa’yı emziren Bakire Meryem pozu, 1200’lü yıllarda yapılan resim ve ikonuolarda çokça kullanılmış. 1865 yılında 2. Alexander tarafından Milan’dan Rusya’ya alındı ve o günden beri St. Petersburg’daki Hermitage Müzesi‘nde sergilenmekte.

Resmin merkezinde ikona gibi duran Meryem ve emzirdiği Bebek İsa var. Meryem‘den başlayalım. Kırmızı elbisesinin üzerine giydiği kahverengi yakalı parlak mavi pelerini, ortadan ikiye ayırıp sıkıca topladığı ve bir eşarpla sardığı kahverengi saçları ve bembeyaz yüzüyle Meryem, “annelik” olgusunun dünya vücut bulmuş halidir.

1

Meryem‘in beyaz yüzüne dikkat edin. Üç çeyrekten gördüğümüz bu yüzde masumiyet, eldeğmemişlik, asalet, saflık, şefkatli annelik var. Alnına ve yüzüne vuran ışık, kutsal ışık gibi bir aydınlık vermekte. Meryem‘le alakalı bir başka önemli detay da başının üzerinde ışık halkası olmamasıdır. Meryem figürlerinin başının üzerine yerleştirilen sarı ışık halkasını çizmeyen Da Vinci, bize burada anne ile oğlun Hıristiyanlık açısından değil; birbirleri için ne kadar kutsal olduklarını anlatmaya çalışmış. Yani, Meryem‘in kutsallığı anneliğinden gelmektedir ve bunu anlatmak için ışık halkasına değil, yüz ifadesine bakmalıyız.

2

Meryem’in iki eliyle birden kucakladığı İsa‘ya gelelim. Yine üç çeyrekten gördüğümüz İsa bebek, sağ eliyle annesinin çıplak memesini kavramış süt içmekte. Çırılçıplak olan Bebek İsa, meme emerken sağ gözüyle bize doğru bakıyor. Toplu vücudu, kıvırcık saçları ve hafif uykulu haliyle Bebek İsa, Meryem’e annelik duygusunu hissettiren nesne konumundadır. Bebek İsa‘nın sol eline dikkat edin; küçük bir kuş göreceksiniz.

3

Arka plana geçelim. Sağda ve solda kemerli iki pencere görüyoruz. Pencereden görünen mavi gökyüzü ve dağlar, Da Vinci‘nin tarzına oldukça uygun. Bu peyzaj, karanlık ve kapalı bir alanda bulunan iki figürlü esere derinlik katıyor.

4

Yukarıdaki paragraflardan birinde eserde çırak Boltraffio‘nun katkısı olduğundan bahsetmiştim. Aşağıda, Da Vinci‘nin çizdiği bir Meryem taslağını paylaşıyorum. 18 x 16.8 cm‘lik kağıda yapılan bu çizim, Louvre Müzesi‘nde sergileniyor.

Leonardo-Head-Follower

En aşağıda ise paylaştığım bebek kafası çizimi ise çırak Boltraffio’ya ait. Buradan, bebek İsa’yı çizenin Boltraffio olduğu sonucunu çıkarabiliriz?

Boltraffio-Childs-Head

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s